Η βασική διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στον άνθρωπο και το κτήνος (ούτε καν το ζώο), είναι ο σεβασμός στην ζωή εν γένει, πόσο μάλλον στην ανθρώπινη. Κι αυτή ακριβώς η διαχωριστική γραμμή χτες εξαφανίστηκε. Είναι καιρό απούσα δηλαδή, στην ελληνική κοινωνία, απλά χτες βρέθηκε το πτώμα, της από καιρό αγνοούμενης ηθικής μας, κι από σήμερα αρχίζουν οι νεκρώσιμες ακολουθίες. Η κηδεία θα κρατήσει καιρό. Άπαξ κι υπάρχει έστω κι ένας νεκρός, νεκροί είμαστε όλοι μας. Που εξωθήσαμε τα πράγματα εδώ. Με τη σιωπή μας μερικές φορές, επειδή το ψιθυρίζαμε μεταξύ μας τις υπόλοιπες. Η μυρωδιά της σήψης και της απαξίωσης φτάνει παντού κι εμείς αγοράζουμε αποσμητικά χώρου, αντί να μαζέψουμε το κουφάρι και να καθαρίσουμε τους λεκέδες. Δυστυχώς εκτός από τους λεκέδες υπάρχουν κι οι λακέδες. Όλοι τους. Στην έκτακτη τοποθέτηση των πολιτικών αρχηγών στο κοινοβούλιο, στις ειδήσεις, από τους απεργοσπάστες- λαμόγια, δημοσιογράφους. Τα λόγια γνωστά. Τα λόγια κατευθυνόμενα. Άστοχα, άσκοπα, υποκριτικά. Προβοκάτσια, αλητεία, ατιμωρησία. Παντού. Και στην περιπτωσή μας δεν εμπίπτει το πάλαι ποτέ, μια εικόνα είναι χίλιες λέξεις. Γιατί ούτε καν η δύναμη της δεν μας σοκάρει πια. Πιθανόν μια λέξη να είναι χίλιες εικόνες. Εικόνες ντροπής, αναξιοπρέπειας. Και δεν αναφέρομαι φυσικά στους 160.000 που κατέκλυσαν το κέντρο της πόλης. (δεν ήμουν αναμεσά τους) Η ευφυία, η λογική, η αποδοχή, η δεκτικότητα, η οργανωμένη αντίσταση, τις περισσότερες φορές απουσιάζουν κι αυτές, κι άλλες χαντακώνονται, κρύβονται, πνίγονται στον καπνό της επαναστατικής (όσο κι η χούντα ήταν επανάσταση) εξαγρίωσης, του εύκολου(οχι να καταπιείς) κανιβαλισμού της μισαλλοδοξίας. Άλλοτε κρύβονται, στα αντιλαικά μέτρα, στην βαρβαρότητα του κράτους, που μας αξίζει εδώ που τα λέμε, στα μικρομαγαζιακά συμφέροντα. Τόσα χρόνια οι ψήφοι βροχή, σε εναλλαγή, από τον ένα στον άλλο. Ούτε καν το οτι δεν τους έχω ψηφίσει ποτέ δεν με κάνει να νιώθω καλύτερα. Η ηθική μας χάθηκε. Τελεία και παύλα. Το αίσθημα της κοινότητας, της συμβίωσης, χάθηκαν. Και δεν αναζητώ ευθύνες πλέον. Ούτε συγχωροχάρτια έχω, ούτε κρεμάλες αναπολώ. Εγώ άλλωστε, έχω πολλά ράμματα για την ίδια τη γούνα μου. Άλλοτε αμέτοχος, άλλοτε ελάχιστα συμμετοχικός. Και ενώ απο τη φύση μου αισόδοξος, σήμερα, σε αυτές τις συγγυρίες, απαισιοδοξώ. Η σκληρότητα, η βαρβαρότητα, έγινε οδηγός σε αυτή τη χώρα. Η σκληρότητα, η βαρβαρότητα του ατομικιστικού μοντέλου, οδηγός παντού. Η ανθρωπότητα ζορίζεται κι οι απαντήσεις λιγοστεύουν, την ίδια ώρα που οι απαιτήσεις αυξάνονται. Είμαι τρομοκρατημένος, θλιμμένος, βαθιά απορρημένος. Κι όταν καταλαγιάσει ο καπνός, η σκόνη μάλλον δε θα λέω τα ίδια. Παρασυρμένος κι εγώ στη ρουτίνα μου, στη μάχη της επιβίωσης, που ευτυχώς η δυστυχώς για μένα δεν άρχισε ακόμα. Μάθαμε πως η επιβίωση εξαρτάται κι ορίζεται στο ο καθένας μόνος του. Αποτύχαμε. Μήπως είναι καιρός να σκεφτούμε το όλοι μαζι? Υπό τις παρούσες συνθήκες, εγώ νομίζω, δεδομένα.
Κωστής Κατσαρός